کال مارجین چیست؟ کال مارجین یا Margin Call وضعیتی است که در آن سرمایه حساب نسبت به مارجین درگیر در معاملات باز، به سطح تعیینشده توسط بروکر کاهش پیدا میکند. این وضعیت معمولاً زمانی ایجاد میشود که معاملات باز وارد زیان شدهاند و Equity حساب کاهش یافته است.
نکته مهم این است که کال مارجین لزوماً به معنی بستهشدن فوری معاملات نیست. در بسیاری از حسابهای فارکس، ابتدا حساب به سطح Margin Call میرسد و اگر زیان ادامه پیدا کند، در سطح پایینتری فرایند Stop Out آغاز میشود؛ یعنی بروکر ممکن است بخشی از معاملات باز را بهصورت خودکار ببندد.
به همین دلیل اصطلاحهای «کال مارجین»، «استاپ اوت» و «لیکویید شدن» را نباید بدون توجه به ساختار حساب یکی دانست. درصد دقیق این سطوح نیز در همه بروکرها یکسان نیست و باید شرایط همان حساب معاملاتی بررسی شود.
آخرین بروزرسانی: آبان ۱۴۰۵
مارجین چیست و چه ارتباطی با کال مارجین دارد؟

برای فهم Margin Call ابتدا باید مفهوم مارجین را بشناسیم.
مارجین بخشی از سرمایه حساب است که برای باز نگه داشتن یک موقعیت معاملاتی کنار گذاشته میشود. در معاملات اهرمی، معاملهگر کل ارزش اسمی یک موقعیت را از موجودی خود پرداخت نمیکند و میزان مشخصی از سرمایه بهعنوان Margin درگیر میشود.
برای مثال ممکن است ارزش اسمی یک موقعیت بسیار بیشتر از موجودی حساب باشد، اما به دلیل استفاده از اهرم، فقط بخشی از آن بهعنوان مارجین موردنیاز در حساب بلوکه شود.
این سرمایه هزینه معامله نیست و تا زمانی که موقعیت باز است بهعنوان مارجین استفاده میشود. پس از بستهشدن معامله، مارجین آزاد میشود؛ البته سود یا زیان معامله روی Equity و موجودی نهایی اثر خواهد گذاشت.
اهرم بالاتر میتواند مارجین لازم برای باز کردن همان حجم را کاهش دهد، اما این موضوع ریسک نوسان خود معامله را از بین نمیبرد. در واقع موقعیت بزرگتر نسبت به سرمایه حساب میتواند باعث شود Equity سریعتر تغییر کند.
Equity چیست؟
Equity ارزش لحظهای حساب با در نظر گرفتن نتیجه معاملات باز است.
به زبان ساده، اگر حساب هیچ معامله بازی نداشته باشد، Equity معمولاً نزدیک به Balance است. اما وقتی موقعیت باز دارید، سود یا زیان شناور نیز وارد محاسبه میشود.
مثلاً فرض کنید:
Balance = 1,000 دلار
و معاملات باز در مجموع:
200 دلار زیان شناور
داشته باشند.
در این مثال Equity تقریباً به:
800 دلار
کاهش پیدا میکند.
اگر زیان معاملات افزایش پیدا کند، Equity نیز کاهش مییابد و همین موضوع میتواند Margin Level را به سمت سطح Margin Call یا Stop Out ببرد.
Free Margin چیست؟
Free Margin یا مارجین آزاد بخشی از Equity است که در مارجین معاملات باز درگیر نشده است.
فرمول ساده آن:
Free Margin = Equity – Margin
فرض کنید Equity حساب 800 دلار و Margin استفادهشده 300 دلار باشد.
در این حالت:
Free Margin = 500 دلار
است.
هرچه زیان معاملات افزایش پیدا کند، Equity و در نتیجه Free Margin نیز میتواند کاهش پیدا کند.
اگر مارجین آزاد کافی نباشد، ممکن است امکان باز کردن موقعیت جدید نیز محدود شود.
Margin Level چیست؟

یکی از مهمترین اعداد برای فهم کال مارجین، Margin Level یا سطح مارجین است.
فرمول رایج آن:
Margin Level = Equity ÷ Margin × 100
در مستندات رسمی MetaTrader نیز Margin Level بهصورت درصد Equity نسبت به Margin تعریف شده است. راهنمای رسمی MetaTrader 5 درباره Margin Level
فرض کنید:
Equity = 800 دلار
Margin = 400 دلار
بنابراین:
800 ÷ 400 × 100 = 200%
Margin Level حساب برابر 200 درصد است.
حالا اگر معاملات وارد زیان بیشتری شوند و Equity به 400 دلار برسد:
400 ÷ 400 × 100 = 100%
سطح مارجین به 100 درصد کاهش پیدا کرده است.
این درصد یکی از اعداد مهمی است که بروکر برای تعیین Margin Call و Stop Out استفاده میکند.
کال مارجین چه زمانی اتفاق میافتد؟
هر بروکر یا نوع حساب میتواند سطح مشخصی برای Margin Call داشته باشد.
برای مثال فرض کنید شرایط یک حساب به این شکل باشد:
Margin Call: 100%
Stop Out: 50%
تا زمانی که Margin Level بالاتر از 100 درصد باشد، حساب هنوز به سطح Margin Call نرسیده است.
اگر Equity کاهش پیدا کند و Margin Level به 100 درصد برسد، حساب وارد وضعیت Margin Call میشود.
این وضعیت به معاملهگر هشدار میدهد که نسبت سرمایه حساب به مارجین استفادهشده به محدوده حساسی رسیده است.
اما اگر بازار همچنان برخلاف معاملات حرکت کند و Margin Level به 50 درصد برسد، حساب وارد محدوده Stop Out خواهد شد.
اعداد 100 و 50 درصد فقط مثال هستند. شرایط واقعی باید در مشخصات همان بروکر و همان نوع حساب بررسی شود.
آیا کال مارجین یعنی همه معاملات بسته میشوند؟

نه لزوماً.
یکی از رایجترین سوءبرداشتها این است که Margin Call را با بستهشدن خودکار معاملات یکی بدانیم.
در بسیاری از ساختارهای حساب، Margin Call ابتدا یک وضعیت هشدار است.
ممکن است پس از رسیدن به این سطح، محدودیتهایی برای حساب ایجاد شود یا امکان باز کردن موقعیتهای جدید کاهش پیدا کند، اما معاملات باز الزاماً همان لحظه بسته نمیشوند.
مرحلهای که بستهشدن اجباری معاملات معمولاً در آن مطرح میشود Stop Out است.
بنابراین باید دو عدد را جداگانه بررسی کنید:
Margin Call Level
و
Stop Out Level
استاپ اوت چیست؟
استاپ اوت یا Stop Out سطحی است که اگر Margin Level حساب به آن برسد، سیستم بروکر میتواند برای کاهش مارجین درگیر و جلوگیری از ادامه وضعیت نامطلوب، معاملات باز را بهصورت خودکار ببندد.
طبق سازوکار MetaTrader، Stop Out در سمت سرور پردازش میشود و نحوه بستن موقعیتها میتواند به تنظیمات حساب و سرور بستگی داشته باشد.
به همین دلیل معاملهگر نمیتواند فرض کند که همیشه خودش فرصت خواهد داشت قبل از Stop Out معامله را دستی ببندد.
وقتی شرایط حساب به سطح تعیینشده برسد، فرایند میتواند بهصورت خودکار انجام شود.
تفاوت کال مارجین و استاپ اوت چیست؟
مهمترین تفاوت این دو در مرحلهای است که حساب در آن قرار دارد.
Margin Call نشان میدهد سطح مارجین حساب به محدوده هشدار رسیده است.
Stop Out مرحلهای است که سطح مارجین بیشتر کاهش یافته و سیستم میتواند شروع به بستن اجباری معاملات کند.
مثلاً اگر یک حساب داشته باشیم که:
Margin Call = 100%
و:
Stop Out = 50%
باشد، رسیدن Margin Level به 100 درصد الزاماً به معنای بستهشدن معامله نیست.
اما کاهش آن تا 50 درصد میتواند باعث فعالشدن Stop Out شود.
به همین دلیل هنگام مقایسه حسابهای بروکرها، فقط مقدار لوریج یا حداقل واریز کافی نیست؛ سطح Margin Call و Stop Out نیز بخشی از شرایط حساب است.
یک مثال کامل از کال مارجین
فرض کنیم حسابی دارای این شرایط است:
Balance = 1,000 دلار
Margin استفادهشده = 500 دلار
Margin Call = 100%
Stop Out = 50%
در ابتدای معامله اگر Equity همان 1,000 دلار باشد:
Margin Level = 1,000 ÷ 500 × 100 = 200%
حساب در وضعیت عادی قرار دارد.
حالا فرض کنیم معاملات باز 500 دلار زیان شناور داشته باشند.
Equity به 500 دلار میرسد.
بنابراین:
Margin Level = 500 ÷ 500 × 100 = 100%
حساب به سطح Margin Call رسیده است.
اگر زیان بیشتر شود و Equity به 250 دلار کاهش پیدا کند:
Margin Level = 250 ÷ 500 × 100 = 50%
در این مثال حساب به سطح Stop Out رسیده و بستهشدن خودکار موقعیتها میتواند آغاز شود.
این مثال برای توضیح مفهوم است و درصدها و سازوکار دقیق حسابهای واقعی میتواند متفاوت باشد.
کدام معامله در Stop Out اول بسته میشود؟

این موضوع به پلتفرم، نوع حساب و تنظیمات سرور بستگی دارد.
در MetaTrader 5، در شرایط عادی Stop Out میتواند باعث بستهشدن موقعیت زیانده شود و تنظیمات سرور در ترتیب بستن معاملات نقش دارد.
بنابراین نباید فرض کرد بروکرها یا حسابهای مختلف همیشه معاملات را دقیقاً به یک ترتیب میبندند.
اگر این موضوع برای بررسی یک حساب مهم است، شرایط معاملاتی بروکر و قرارداد همان حساب باید مطالعه شود.
آیا Stop Loss جلوی کال مارجین را میگیرد؟
Stop Loss برای تعیین سطح خروج از یک معامله استفاده میشود، اما وجود آن به معنی تضمین نشدن Margin Call نیست.
اگر حجم موقعیت نسبت به Equity بسیار بزرگ باشد، چند معامله همزمان باز باشند یا قیمت با نوسان شدید حرکت کند، حساب همچنان میتواند تحت فشار مارجین قرار بگیرد.
همچنین در شرایط بسیار سریع بازار ممکن است قیمت اجرا با قیمت مورد انتظار متفاوت باشد.
بنابراین Stop Loss و Margin Call دو مفهوم جدا هستند.
Stop Loss مربوط به سطح خروج یک معامله است؛ Margin Call به وضعیت کلی مارجین حساب مربوط میشود.
تفاوت کال مارجین و لیکویید شدن چیست؟
اصطلاح «لیکویید شدن» بیشتر در بازارهایی مانند معاملات مشتقه رمزارز شنیده میشود و معمولاً به بستهشدن اجباری موقعیت به دلیل کافی نبودن مارجین اشاره دارد.
در فارکس خردهفروشی، اصطلاحهای Margin Call و Stop Out رایجتر هستند.
به همین دلیل چیزی که بعضی کاربران بهصورت عمومی «لیکویید شدن در فارکس» مینامند، در مشخصات بروکر ممکن است با سازوکار Stop Out اجرا شود.
اما این اصطلاحها را نباید در تمام بازارها کاملاً معادل فرض کرد؛ نحوه محاسبه مارجین، Maintenance Margin و بستهشدن موقعیت در پلتفرمهای مختلف تفاوت دارد.
اگر درباره فارکس و CFD صحبت میکنیم، بهتر است اصطلاح دقیق موجود در شرایط بروکر یعنی Margin Call و Stop Out استفاده شود.
آیا لوریج بالا باعث کال مارجین میشود؟
خود عدد لوریج بهتنهایی باعث Margin Call نمیشود.
مشکل زمانی ایجاد میشود که امکان استفاده از اهرم بالا باعث شود حجم موقعیت نسبت به سرمایه حساب بیش از اندازه بزرگ شود.
لوریج بیشتر، مارجین لازم برای باز کردن یک موقعیت مشخص را کاهش میدهد. در نتیجه ممکن است کاربر بتواند موقعیت بزرگتری نسبت به موجودی خود باز کند.
اما اگر حجم بزرگتر انتخاب شود، تغییر کوچکتر قیمت نیز میتواند اثر بزرگتری روی Equity داشته باشد.
برای همین لوریج بالا را نباید صرفاً به دلیل کمترشدن Margin Required یک مزیت در نظر گرفت.
چرا دو حساب با موجودی برابر در زمان متفاوتی کال مارجین میشوند؟
چون Balance تنها عامل تعیینکننده نیست.
دو حساب ممکن است هر دو 1,000 دلار موجودی داشته باشند اما شرایط کاملاً متفاوتی تجربه کنند.
عواملی مانند حجم معاملات باز، لوریج، Margin Required هر نماد، سود و زیان شناور، سطح Margin Call، سطح Stop Out و حتی نوع ابزار معاملاتی روی شرایط مارجین اثر دارند.
مثلاً معامله روی یک جفتارز اصلی لزوماً همان Margin Requirement یک شاخص، طلا یا رمزارز CFD را ندارد.
به همین دلیل برای مقایسه حسابها باید Specification نماد و شرایط واقعی همان بروکر را دید.
تفاوت Balance و Equity هنگام کال مارجین
یکی از نکات مهم این است که Margin Level معمولاً به Equity وابسته است، نه صرفاً Balance.
فرض کنید Balance حساب هنوز 1,000 دلار نمایش داده میشود، اما معاملات باز 700 دلار زیان شناور دارند.
در این حالت Equity حدود 300 دلار است.
پس اینکه Balance هنوز 1,000 دلار باشد به این معنی نیست که حساب از نظر مارجین در وضعیت خوبی قرار دارد.
وقتی معامله باز است، Equity تصویر دقیقتری از وضعیت لحظهای حساب ارائه میدهد.
حساب ECN هم کال مارجین میشود؟
بله.
ECN بودن یک حساب مانع Margin Call یا Stop Out نمیشود.
حساب ECN بیشتر به ساختار هزینه، اجرای سفارش و نحوه ارائه نقدینگی مربوط است. اگر Equity نسبت به Margin استفادهشده کاهش پیدا کند، این نوع حساب نیز میتواند به Margin Call یا Stop Out برسد.
جزئیات ساختار این حسابها را در مقاله حساب ECN چیست؟ توضیح دادهایم.
بنابراین عباراتی مانند «ECN است پس کال مارجین نمیشود» درست نیست.
اسپرد چه اثری روی مارجین حساب دارد؟
اسپرد یکی از هزینههای ورود به معامله است و بعد از باز شدن موقعیت میتواند باعث شود معامله از همان ابتدا مقداری زیان شناور نشان دهد.
اگر حجم معامله نسبت به حساب بسیار بزرگ باشد، هزینههای معامله نیز میتوانند روی Equity اثر بیشتری داشته باشند.
همچنین هنگام افزایش نوسانات یا کاهش نقدشوندگی، Spread بعضی نمادها میتواند بیشتر شود.
برای درک بهتر ساختار این هزینه، مقاله اسپرد در فارکس چیست؟ توضیح میدهد اختلاف Bid و Ask چگونه روی هزینه معامله اثر میگذارد.
آیا بروکر میتواند درصد Margin Call را تغییر دهد؟
شرایط مارجین باید در مشخصات حساب و قرارداد معاملاتی بروکر اعلام شود، اما شرایط معاملاتی میتوانند بین حسابها یا ابزارها متفاوت باشند.
در بعضی بروکرها همچنین ممکن است Margin Requirement در شرایط خاص مانند آخر هفته، رویدادهای پرریسک یا برای بعضی نمادها تغییر کند.
به همین دلیل نباید یک عدد Margin Call یا Stop Out را برای تمام حسابهای یک بروکر تعمیم داد.
قبل از استناد به یک درصد، باید مطمئن شد اطلاعات مربوط به همان حساب و همان شرکت حقوقی ارائهدهنده خدمات است.
از کجا Margin Level را در متاتریدر ببینیم؟
وقتی معامله باز دارید، MetaTrader اطلاعاتی مانند:
Balance
Equity
Margin
Free Margin
Margin Level
را در بخش Trade نمایش میدهد.
Margin Level معمولاً بهصورت درصد نمایش داده میشود و با تغییر سود و زیان معاملات باز، مقدار آن نیز تغییر میکند.
اگر حساب وارد وضعیت Margin Call شود، پلتفرم میتواند وضعیت مارجین را بهشکل متفاوتی نمایش دهد.
اما مهمتر از رنگ یا ظاهر نرمافزار، درصدهایی هستند که بروکر برای Margin Call و Stop Out حساب تعیین کرده است.
چگونه درصد Margin Call و Stop Out بروکر را پیدا کنیم؟
بهترین محل، صفحه رسمی مشخصات حساب یا قرارداد معاملاتی بروکر است.
در جدول حسابها معمولاً اطلاعاتی مانند:
حداقل واریز، لوریج، Spread، Commission، Margin Call و Stop Out
نمایش داده میشود.
اگر این اطلاعات در جدول اصلی وجود ندارد، شرایط معاملاتی یا Client Agreement باید بررسی شود.
همچنین نباید درصد یک نوع حساب را به تمام حسابهای همان بروکر نسبت داد. ممکن است Standard، ECN و حسابهای حرفهای Stop Out متفاوتی داشته باشند.
آیا کال مارجین یعنی بروکر کلاهبرداری کرده است؟

خیر.
Margin Call و Stop Out سازوکارهای عادی حسابهای معاملاتی اهرمی هستند و وقوع آنها بهتنهایی نشانه تخلف بروکر نیست.
اگر اختلافی وجود داشته باشد، باید بررسی شود آیا Margin Level براساس شرایط اعلامشده حساب محاسبه شده، قیمتهای اجراشده درست بودهاند و Stop Out در سطح تعیینشده فعال شده است یا نه.
در چنین بررسیهایی اطلاعاتی مانند History معاملات، Equity، Margin Level، زمان بستهشدن سفارش و شرایط حساب اهمیت بیشتری از ادعای کلی دارند.
اگر بروکر معاملهای را برخلاف شرایط اعلامشده بسته باشد، آن موضوع نیازمند بررسی جداگانه است؛ اما صرف رسیدن حساب به Stop Out دلیل کافی برای نسبت دادن تخلف نیست.
جمعبندی؛ کال مارجین با استاپ اوت یکی نیست
کال مارجین زمانی ایجاد میشود که نسبت Equity حساب به Margin استفادهشده به سطح مشخصشده توسط بروکر کاهش پیدا کند.
مهمترین عدد برای بررسی این وضعیت Margin Level است که معمولاً از تقسیم Equity بر Margin و ضرب نتیجه در 100 محاسبه میشود.
Margin Call معمولاً مرحله هشدار یا وضعیت بحرانی حساب است، در حالی که Stop Out سطح پایینتری است که در آن سیستم بروکر میتواند معاملات را بهصورت خودکار ببندد.
«لیکویید شدن» نیز اصطلاحی عمومیتر است که بهخصوص در معاملات مشتقه رمزارز استفاده میشود و نباید همیشه بدون بررسی ساختار پلتفرم معادل Margin Call در فارکس در نظر گرفته شود.
در نهایت درصد Margin Call و Stop Out یک استاندارد ثابت برای همه بروکرها نیست. برای بررسی هر حساب باید شرایط همان بروکر، همان نوع حساب و همان ابزار معاملاتی را مشاهده کرد.
سوالات متداول
کال مارجین چیست؟
کال مارجین وضعیتی است که Margin Level حساب به سطح مشخصشده توسط بروکر کاهش پیدا میکند. این وضعیت معمولاً در اثر کاهش Equity به دلیل زیان معاملات باز ایجاد میشود.
استاپ اوت چیست؟
Stop Out سطحی است که پس از کاهش بیشتر Margin Level، بروکر میتواند شروع به بستن خودکار معاملات باز کند.
تفاوت کال مارجین و استاپ اوت چیست؟
Margin Call معمولاً قبل از Stop Out رخ میدهد. رسیدن به Margin Call الزاماً به معنی بستهشدن فوری معاملات نیست، اما در Stop Out سیستم میتواند معاملات را بهصورت اجباری ببندد.
Margin Level چگونه محاسبه میشود؟
فرمول رایج آن Equity تقسیم بر Margin و ضرب نتیجه در 100 است.
آیا کال مارجین همان لیکویید شدن است؟
نه دقیقاً. در فارکس معمولاً Margin Call و Stop Out بهصورت جدا تعریف میشوند، در حالی که اصطلاح Liquidation بیشتر در برخی بازارهای مشتقه استفاده میشود.
آیا لوریج بالا باعث کال مارجین میشود؟
لوریج بالا بهتنهایی عامل Margin Call نیست، اما میتواند امکان باز کردن موقعیتهای بزرگتر را فراهم کند. اگر حجم معامله نسبت به سرمایه زیاد شود، تغییر قیمت میتواند Equity را سریعتر کاهش دهد.
آیا حساب ECN کال مارجین میشود؟
بله. ECN بودن حساب مانع Margin Call یا Stop Out نمیشود و سطح مارجین همچنان به Equity، Margin و شرایط حساب وابسته است.
آیا Margin Call در همه بروکرها یک درصد است؟
خیر. سطح Margin Call و Stop Out میتواند بین بروکرها و حتی حسابهای مختلف یک بروکر متفاوت باشد.
این مطلب صرفاً برای توضیح سازوکار مارجین در حسابهای معاملاتی تهیه شده است و توصیهای برای استفاده از معاملات اهرمی یا انجام معامله محسوب نمیشود.